Σχεδόν 6 στις 10 επιχειρήσεις κατέγραψαν μειωμένες πωλήσεις σε σχέση με πέρυσι, αφού... οι καταναλωτές δεν έχουν λεφτά
Έκλεισε ο κύκλος των θερινών εκπτώσεων του 2024, με τους καταστηματάρχες να δηλώνουν ότι η πολυπόθητη οικονομική ανάσα που περίμεναν δεν ήρθε ποτέ.
Σύμφωνα με έρευνα που δημοσίευσε το Ινστιτούτο Εμπορίου και Υπηρεσιών της ΕΣΕΕ, ο τζίρος σημείωσε “χαμηλές πτήσεις”, με το 57% των επιχειρήσεων που συμμετείχαν στις θερινές εκπτώσεις να καταγράφουν χαμηλότερες πωλήσεις σε σχέση με το 2023. Ανάλογη υποχώρηση καταγράφεται και στην επισκεψιμότητα των καταναλωτών προς τις επιχειρήσεις, η οποία μειώθηκε κατά 55%.
Οι επιχειρηματίες βρίσκονται σε οικονομικό αδιέξοδο και ζητούν άμεσα μέτρα στήριξης από την κυβέρνηση. Το συνεχώς αυξανόμενο λειτουργικό κόστος, όπως τα υψηλά ενοίκια, οι αυξήσεις στις τιμές του ρεύματος και η δυσβάσταχτη φορολογία οδηγούν σε οικονομικό “στραγγαλισμό” τη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα, η οποία αγωνίζεται με νύχια και με δόντια να επιβιώσει.
Το 74% των επιχειρήσεων δηλώνουν ότι έχουν επηρεαστεί αρνητικά από το ενεργειακό κόστος, ενώ το 58% υποστηρίζουν ότι το λειτουργικό κόστος εξακολουθεί να αυξάνεται, με τους ρυθμούς να υπολογίζονται στο 10%. Μεγάλα παράπονα από τους επαγγελματίες καταγράφονται με αφορμή το νέο φορολογικό νομοσχέδιο, όπως ισχυρίζονται τα νέα φορολογικά μέτρα της κυβέρνησης αποτελούν τη χαριστική βολή για εκείνους. Μάλιστα, στην έρευνα της ΕΣΕΕ το71% των επιχειρηματιών δηλώνουν ότι το νέο φορολογικό νομοσχέδιο τούς επηρέασε από πολύ έως πάρα πολύ.
Ο πρόεδρος της ΟΕΒΕΝΗ Χαράλαμπος Λεκάκης, μιλώντας στη “Νέα Κρήτη”, εξέφρασε την ανησυχία του για την οικονομική κατάσταση που παρουσιάζει η μικρομεσαία επιχειρηματικότητα και τόνισε ότι η εφαρμοζόμενη οικονομική πολιτική, με την ακρίβεια και το ενεργειακό κόστος να πρωταγωνιστούν, έχει οδηγήσει πολλούς επαγγελματίες σε απελπιστικό σημείο: «Τα αποτελέσματα της έρευνας της ΕΣΕΕ ήταν αναμενόμενα. Η ακρίβεια έχει πλήξει την ελληνική οικονομία, αλλά και οι τουρίστες από τους οποίους οι καταστηματάρχες περιμένουν να ενισχυθεί ο τζίρος τους έχουν και εκείνοι επηρεαστεί αρνητικά. Η αγοραστική δύναμη είναι μικρή, γι’ αυτό οι εκπτώσεις δεν αποδίδουν».
Ο κ. Λεκάκης επεσήμανε ότι το λειτουργικό κόστος των επιχειρήσεων είναι πλέον απαγορευτικό για πολλούς επαγγελματίες και από την άλλη η κυβέρνηση δεν κάνει τίποτα για να βελτιώσει την κατάσταση, αντιθέτως η πολιτική που ασκείται έχει επιφέρει τον πλήρη εκτροχιασμό στις λειτουργικές δαπάνες: «Η ακρίβεια και το υψηλό ενεργειακό κόστος δεν επιτρέπουν στις επιχειρήσεις να μειώσουν τις τιμές των προϊόντων, κάτι που θα μπορούσε να ενισχύσει την κατανάλωση. Επιπλέον, δεν υπάρχει επιδότηση για τα επαγγελματικά ρολόγια και αυτό είναι αναγκαίο μετά τις αυξήσεις στις τιμές του ρεύματος. Ένα ακόμα πρόβλημα είναι το νέο φορολογικό νομοσχέδιο, το οποίο έχει πλήξει ακόμα περισσότερο τον επιχειρηματικό κόσμο. Δυστυχώς, δε βλέπουμε τίποτα να αλλάζει, ο πρωθυπουργός δεν έχει πει τίποτα για τους επαγγελματίες. Από τα μέτρα που θα ανακοινωθούν στη ΔΕΘ, δεν υπάρχει κάτι σημαντικό που να μας αφορά».
Πολλά καταστήματα υποχρεώθηκαν να βάλουν “λουκέτο”, ενώ άλλα απειλούνται με αυτό το ενδεχόμενο στο άμεσο μέλλον. Επίσης, αρκετοί είναι εκείνοι που έχουν στραφεί στο ηλεκτρονικό εμπόριο για να περιορίσουν το υψηλό λειτουργικό κόστος: «Πολλά καταστήματα έχουν κλείσει. Δείτε τι συμβαίνει αυτή τη στιγμή σε κεντρικούς εμπορικούς δρόμους, οι οποίοι έχουν ερημώσει, ενώ παλιότερα έσφυζαν από ζωή. Αρκετοί καταστηματάρχες αναζητούν εναλλακτικούς τρόπους, όπως το ηλεκτρονικό εμπόριο, για να αντέξουν το υψηλό κόστος».
Έρευνα ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ για τις θερινές εκπτώσεις
Περισσότερες από τις μισές εμπορικές επιχειρήσεις (57%) που συμμετείχαν στις εκπτώσεις κατέγραψαν χαμηλότερες πωλήσεις συγκριτικά με πέρυσι. Για το 37% των επιχειρήσεων οι πωλήσεις κινήθηκαν στα ίδια επίπεδα με το 2023, ενώ μόλις το 6% των επιχειρήσεων σημείωσε αύξηση του κύκλου εργασιών.
Ενδιαφέροντα συμπεράσματα προκύπτουν από τις επιδόσεις των επιχειρήσεων ανά μεγάλη γεωγραφική περιοχή. Οι νησιωτικές περιοχές και η Αττική φαίνεται να είχαν σχετικά καλύτερες επιδόσεις σε σχέση με την υπόλοιπη χώρα, εξαιτίας και της ευνοϊκής φέτος τουριστικής κίνησης (ΤτΕ: +12,2% οι ταξιδιωτικές εισπράξεις το πρώτο εξάμηνο του 2024).
Ως εκ τούτου, δεν προκαλεί έκπληξη το γεγονός ότι σχεδόν οι μισοί επιχειρηματίες (45%) δεν έμειναν καθόλου ή έμειναν λίγο ικανοποιημένοι από τις πωλήσεις τους κατά τη διάρκεια των θερινών εκπτώσεων. Από την άλλη πλευρά, μόνο 6% να εμφανίζεται ως πολύ ικανοποιημένο.
Οι εξελίξεις αυτές επιβεβαιώνονται και από την πτώση της επισκεψιμότητας στα καταστήματα, με περισσότερα από τα μισά (55%) να καταγράφουν υποχώρησή της. Ταυτόχρονα, το 36% των επιχειρήσεων θεωρεί ότι η επισκεψιμότητα διαμορφώθηκε στα ίδια επίπεδα με πέρυσι.
Τα παραπάνω ευρήματα προβληματίζουν ως προς τις δυνατότητες ανάκαμψης της εμπορικής αγοράς. Ωστόσο, δεν πρέπει να λησμονούνται δύο παράμετροι: Αφενός το γεγονός ότι πλέον έχει εδραιωθεί η κουλτούρα των πωλήσεων εκτός φυσικού καταστήματος και αφετέρου η κόπωση που παρατηρείται στην αγορά εξαιτίας του σωρευτικού αποτελέσματος των πολλαπλών κρίσεων και κυρίως της συρρίκνωσης της αγοραστικής δύναμης ως συνέπεια της ακρίβειας.
Ακόμα όμως και στις περιπτώσεις όπου ο κύκλος εργασιών ενισχύθηκε κατά τη διάρκεια των θερινών εκπτώσεων, η αύξηση αυτή δεν υπερέβη το 10% για περισσότερες από τις μισές (56%) επιχειρήσεις.
Αντίθετα, στις περιπτώσεις όπου ο κύκλος εργασιών υποχώρησε κατά τη διάρκεια των θερινών εκπτώσεων, η μείωση για το 69% των επιχειρήσεων ήταν ισχυρότερη και υπερέβη το 20%.
Για τέσσερις στις δέκα επιχειρήσεις (44%), η καλύτερη περίοδος των εκπτώσεων, από άποψη αγοραστικής κίνησης, ήταν ο Ιούλιος, εικόνα που έχει καταστεί κανονικότητα τα τελευταία χρόνια. Ωστόσο, και το πρώτο δεκαπενθήμερο του Αυγούστου εμφανίζει αξιοσημείωτη κίνηση.
Δεν παρουσιάστηκαν μεταβολές σχετικά με το ύψος του ποσοστού έκπτωσης, καθώς το 39% των επιχειρήσεων προχώρησε σε εκπτώσεις μεταξύ 21% και 30%. Εντούτοις, ένα μεγάλο ποσοστό επιχειρήσεων (32%) υιοθέτησε εκπτώσεις άνω του 40%, χαρακτηριστική ένδειξη των πιέσεων στον κλάδο και της ανάγκης για εύρεση ρευστότητας.
Συντριπτικό είναι το ποσοστό των επιχειρήσεων (85%) που θεωρεί πως φέτος οι καταναλωτές ήταν περισσότερο συγκρατημένοι στις αγορές τους συγκριτικά με τα προηγούμενα χρόνια.
Παρά τη σχετική συζήτηση, μόνο 4 στις 10 επιχειρήσεις (42%) του δείγματος μπορούν να πραγματοποιούν πωλήσεις και εκτός φυσικού καταστήματος. Το εύρημα αυτό είναι χαρακτηριστικό όχι πλέον της κουλτούρας και των αντιστάσεων των εμπόρων προς το διαδίκτυο και τις νέες τεχνολογίες, αλλά κυρίως των αντικειμενικών δυσκολιών που επιβάλλει το κόστος του ψηφιακού μετασχηματισμού.
Οι αρνητικές επιπτώσεις της παραπάνω εξέλιξης γίνονται περισσότερο κατανοητές αν ληφθεί υπόψη πως για το 28% των επιχειρήσεων οι οποίες είχαν τη δυνατότητα απομακρυσμένων πωλήσεων, ο τζίρος εκτός φυσικού καταστήματος υπερέβη το 20% του συνολικού κύκλου εργασιών των θερινών εκπτώσεων.
Το 74% των επιχειρήσεων έχει επηρεαστεί αρνητικά από τις ανατιμήσεις του ενεργειακού κόστους σε πολύ έως πάρα πολύ μεγάλο βαθμό. Η εν λόγω επιβάρυνση υπογραμμίζει το μέγεθος του προβλήματος, ιδιαίτερα ενόψει της έλευσης του ενεργοβόρου χειμώνα, θέτοντας εν αμφιβόλω τη χρηματοοικονομική βιωσιμότητα των ίδιων των επιχειρήσεων. Για τον λόγο αυτό, η ανάγκη ενεργειακής θωράκισης και διατήρησης των πολιτικών στήριξης μέσω στοχευμένων παρεμβάσεων αναδύεται, εκ νέου, ως ισχυρή παράμετρος της οικονομικής πολιτικής.
Για το 58% των επιχειρήσεων, το λειτουργικό κόστος συνεχίζει να αυξάνεται εντός του 2024, με ρυθμό που ξεπερνά το 10%. Το στοιχείο αυτό είναι ενδεικτικό του μεγέθους των πιέσεων που ασκούνται σωρευτικά στον κλάδο μετά το ξέσπασμα της πανδημικής κρίσης.
Σε ένα ήδη επιβαρυμένο επιχειρηματικό περιβάλλον, το 71% των επιχειρήσεων δήλωσε πως το νέο φορολογικό νομοσχέδιο τις επηρέασε αρνητικά από πολύ έως πάρα πολύ μεγάλο βαθμό, θέτοντας ουσιαστικά τη βιωσιμότητά τους εν αμφιβόλω.
neakriti.gr