H μεθοδική αποδιοργάνωση και ιδιωτικοποίηση του ΕΣΥ και η σταδιακή «απόσυρση» του Κράτους από την ευθύνη της υγειονομικής φροντίδας των πολιτών, είναι κεντρική πολιτική επιλογή της κυβέρνησης Μητσοτάκη. Την ίδια ακριβώς τακτική ακολουθεί και στον ευαίσθητο τομέα της ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης των προσφύγων-μεταναστών.
Το εμβληματικό πρόγραμμα Philos για την ολοκληρωμένη και επείγουσα παρέμβαση υγείας στην προσφυγική κρίση, που σχεδίασε το Υπουργείο Υγείας και υλοποίησε ο ΕΟΔΥ την περίοδο 2015-2019, λήγει στις 30/4/2023, αφού έχει προηγηθεί τα χρόνια της ΝΔ η συστηματική απαξίωση του και η συνεχής διαρροή ανθρώπινου δυναμικού. Παρά την καθολική αναγνώριση της επιτυχίας του προγράμματος Philos και της προσφοράς του υγειονομικού προσωπικού που εργάζεται στις δομές φιλοξενίας προσφύγων-μεταναστών και στις όμορες δομές του ΕΣΥ, αυτή η πολύ σημαντική δράση προστασίας της Δημόσιας Υγείας είναι «στον αέρα». Η κυβέρνηση δεν έχει ξεκαθαρίσει ποια είναι η επόμενη μέρα μετά το Philos και όλα δείχνουν ότι η αρμοδιότητα αυτή θα εκχωρηθεί μέσω του ΔΟΜ (Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης), σε ΜΚΟ ή σε ιδιωτικούς φορείς υγείας, υπό την εποπτεία πλέον όχι του Υπουργείου Υγείας αλλά του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου.
Αυτή η εξέλιξη δημιουργεί όχι μόνο εργασιακή αβεβαιότητα στο προσωπικό του Philos , αλλά και σοβαρή ανησυχία για τη συνέχεια, το εύρος και την ποιότητα της παρεχόμενης φροντίδας σε ένα κατεξοχήν ευάλωτο πληθυσμό όπως οι πρόσφυγες-μετανάστες. Η κυβέρνηση Μητσοτάκη υπονομεύει ανοικτά τη στρατηγική της καθολικής κάλυψης υγείας αυτού του πληθυσμού μέσα από το ΕΣΥ και τους δημόσιους φορείς, αναθέτοντας εργολαβικά κάποιες υπηρεσίες σε ΜΚΟ ή ιδιώτες.
Η Νέα Αριστερά, υιοθετώντας απόλυτα τη θέση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας ότι «δεν υπάρχει αποτελεσματική προστασία της Δημόσιας Υγείας χωρίς προστασία της υγείας των προσφύγων-μεταναστών», θεωρεί ότι απαιτείται μια εθνική στρατηγική για την ολοκληρωμένη υγειονομική διαχείριση του προσφυγικού-μεταναστευτικού ζητήματος, υπό την επιστημονική και επιχειρησιακή ευθύνη του Υπουργείου Υγείας και των εποπτευόμενων φορέων του Δημοσίου. Η εγγυημένη πρόσβαση των προσφύγων –μεταναστών σε αξιόπιστη ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, η εκπαίδευση και εξειδίκευση επαγγελματιών υγείας στην αναγκαία υγειονομική και ψυχοκοινωνική φροντίδα αυτού του πληθυσμού, μπορεί να διασφαλιστεί μόνο μέσω της ανάθεσης του έργου αυτού στις Υγειονομικές Περιφέρειες ( ΥΠΕ), με την εποπτεία του ΕΟΔΥ και με προοπτική ενσωμάτωσης του προσωπικού του Philos II στο ΕΣΥ.
Είναι ζήτημα σεβασμού ανθρωπίνων δικαιωμάτων και διεθνών υποχρεώσεων της χώρας, ισότιμης μεταχείρισης ευάλωτων και κοινωνικά αποκλεισμένων πληθυσμών και, κυρίως, αποτελεσματικής προστασίας της Δημόσιας Υγείας.