Σπεύδουν να κλειδώσουν επιτόκιο οι δανειολήπτες στεγαστικών δανείων, που σε ποσοστό 95% των νέων συμβάσεων επιλέγουν σταθερό μακράς διαρκείας έως και 20 ετών. Η προοπτική ανόδου των επιτοκίων έχει κινητοποιήσει και τους δανειολήπτες που έχουν στεγαστικό με κυμαινόμενο επιτόκιο από το παρελθόν, κυρίως από το 2005 και μετά και οι οποίοι, σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ», απευθύνονται στις τράπεζες, κάποιοι με αίτημα τη μετατροπή του επιτοκίου τους σε σταθερό.
Ενόψει της ανόδου του βασικού επιτοκίου από την ΕΚΤ, οι τράπεζες άλλωστε ετοιμάζουν αλλαγές και στα σταθερά επιτόκια –κάποιες έχουν ήδη προχωρήσει σε μικρές τροποποιήσεις στα τιμολόγιά τους– διαπιστώνοντας ότι τα σημερινά επίπεδα είναι μη διατηρήσιμα με βάση την άνοδο του κόστους χρήματος. Με βάση στοιχεία από τις τράπεζες, το μέσο σταθερό επιτόκιο για μια 10ετία είναι κοντά 3% και της 20ετίας στο 3,5%, αλλά όπως εξηγούν τραπεζικά στελέχη το επίπεδο αυτό είναι οριακά στο break even, δηλαδή μετά βίας η τράπεζα καλύπτει το κόστος της.
Σύμφωνα με τους αρμόδιους της στεγαστικής πίστης τα σημερινά σταθερά επιτόκια αποτελούν παράθυρο ευκαιρίας για όσους θέλουν να κλειδώσουν τη δόση του στεγαστικού τους δανείου σε εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα για μεγάλο χρονικό διάστημα, καθώς με βάση τις προβλέψεις η άνοδος έχει προεξοφληθεί και μπορεί να φτάσει έως και τη 1 μονάδα έως τα τέλη του χρόνου.
Ενόψει της αύξησης του κόστους χρήματος από την ΕΚΤ οι τράπεζες αναπροσαρμόζουν το ύψος των σταθερών επιτοκίων.
Για όσους έχουν δάνειο από το παρελθόν η άσκηση για το κατά πόσο συμφέρει η μετατροπή του επιτοκίου από κυμαινόμενο σε σταθερό -η μετατροπή είναι χωρίς πέναλτι με τον δανειολήπτη να επιβαρύνεται με 200 ευρώ για έξοδα φακέλου- θα πρέπει να λάβει υπόψη το πότε υπογράφηκε η σύμβαση και το κατά πόσο είναι κοντά στη λήξη της τοκοχρεωλυτικής περιόδου, δηλαδή του χρόνου που η δόση του δανείου είναι κυρίως τόκοι και όχι κεφάλαιο.
Με δεδομένο ότι κατά τη διάρκεια της προηγούμενης οικονομικής κρίσης η ζήτηση για στεγαστικά δάνεια ήταν ελάχιστη, τα περισσότερα δάνεια που έχουν σήμερα στα χαρτοφυλάκιά τους οι τράπεζες έχουν συναφθεί από το 2002 έως και το 2009, περίοδος που τα spreads των επιτοκίων ήταν χαμηλά και δεν ξεπερνούσαν το 2%. Με τη μείωση του euribor σε αρνητικά επίπεδα, τα δάνεια αυτά ωφελήθηκαν όλη την κρίσιμη περίοδο από το 2011 έως και σήμερα, εξασφαλίζοντας για τους οφειλέτες τους χαμηλό επίπεδο δόσης. Ετσι όσοι κατάφεραν και έμειναν συνεπείς στην εξυπηρέτηση των στεγαστικών τους υποχρεώσεων, πέτυχαν την αποπληρωμή του μεγαλύτερου μέρους του δανείου τους που επιβαρύνεται εμπροσθοβαρώς με τόκους καθ’ όλη την πρώτη 10ετία.
Είναι χαρακτηριστικό ότι κατά την αρχική σύναψη ενός στεγαστικού δανείου και εάν η δόση είναι π.χ. 500 ευρώ, τα πρώτα 400 είναι κυρίως τόκοι, οι οποίοι αρχίζουν να απομειώνονται με το πέρασμα του χρόνου και έτσι το δάνειο όταν φτάνει προς τη λήξη του, η σχέση τόκων και κεφαλαίου αντιστρέφεται. Για τις περιπτώσεις αυτές, όπως εξηγούν τραπεζικά στελέχη, η μετατροπή του δανείου δεν συμφέρει τον πελάτη, ο οποίος δεν έχει λόγο να κλειδώσει το μικρό έστω μέρος της τοκοφόρου περιόδου με υψηλότερο σταθερό επιτόκιο από αυτό που έχει σήμερα και το οποίο είναι κατά κανόνα χαμηλότερο.
Ζητούμενο αποτελεί η μετατροπή του επιτοκίου για την ενδιάμεση κατηγορία δανειοληπτών, οι οποίοι θα πρέπει να σταθμίσουν τα δεδομένα τους με βάση αφενός τα σημερινά χαμηλά επίπεδα που έχουν τα κυμαινόμενα επιτόκια, τα οποία ωστόσο έχει προεξοφληθεί ότι θα αυξηθούν έως και 1 μονάδα έως τα τέλη του χρόνου, αφετέρου την υπόλοιπη διάρκεια του δανείου τους.
kathimerini.gr