Εν μέσω του ξέφρενου ράλι που κάνει ο πληθωρισμός, της εκτίναξης του κόστους δανεισμού της χώρας και του δυσμενούς κλίματος που δημιουργείται στις αγορές από την αύξηση των επιτοκίων, στο Eurogroup της προσεχούς Πέμπτης σφραγίζεται η έξοδος της χώρας από το καθεστώς ενισχυμένης εποπτείας.
Η έξοδος από την ενισχυμένη εποπτεία αναμένεται να λειτουργήσει θετικά για την αναβάθμιση της πιστοληπτικής της ικανότητας, που αποτελεί εθνικό στόχο, στέλνοντας ένα καθαρό μήνυμα στις αγορές ότι η Ελλάδα επέστρεψε στην κανονικότητα.
Η χώρα βρίσκεται σε ανοδική τροχιά αξιολογήσεων από τους πιστοληπτικούς οίκους. Μετά την DBRS τον Μάρτιο, η S&P αναβάθμισε τον περασμένο Απρίλιο την αξιολόγηση της Ελλάδας ένα σκαλοπάτι κάτω από το όριο επενδυτικής βαθμίδας σε BB+ (με σταθερές προοπτικές), με τον οίκο να βασίζει την κίνησή του αυτή στο γεγονός ότι ο αντίκτυπος του πολέμου στην Ουκρανία είναι διαχειρίσιμος για την ελληνική οικονομία.
Ωστόσο, το πρόγραμμα δανεισμού της χώρας έχει «παγώσει» μέχρι νεωτέρας, με το υπουργείο Οικονομικών και τον ΟΔΔΗΧ να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί περιμένοντας την κατάλληλη στιγμή για την επόμενη κίνηση που θα κάνουν, καθώς είναι δεδομένο ότι το Δημόσιο θα δανειστεί ακριβότερα.
Είναι χαρακτηριστικό ότι η απόδοση του 10ετούς, από το 0,8% που ήταν τον Ιούλιο του 2021, ξεπέρασε την Παρασκευή το 4,3%, ενώ στην πρόσφατη έκδοση 12μηνων εντόκων το επιτόκιο έφτασε στο 0,83%, από -0,23% που ήταν σε αντίστοιχη δημοπρασία που έγινε στις αρχές Μαρτίου.
Ο ΟΔΔΗΧ έχει αντλήσει περίπου 4,5 δισ. ευρώ, ενώ ο προγραμματισμός πλέον καθίσταται δύσκολος λόγω των συνθηκών που επικρατούν στις αγορές και του περιβάλλοντος που προκαλούν οι αυξήσεις επιτοκίων από την ΕΚΤ.
Επενδυτική βαθμίδα ο πρώτος στόχος
Σε αυτές τις συνθήκες το βάρος του δανεισμού της χώρας πέφτει στη χρήση των ταμειακών διαθεσίμων τα οποία ανέρχονται σε 39 δισ. ευρώ. Παράγοντες του υπουργείου Οικονομικών εκτιμούν ότι η αποχή από τις αγορές δεν θα πρέπει να γίνει για μεγάλο χρονικό διάστημα, καθώς μπορεί να δημιουργηθεί η εντύπωση ότι η χώρα δεν μπορεί να βγει στις αγορές και να δανειστεί. Η ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας αποτελεί κεντρικό στόχο γιατί θα βοηθήσει στην ομαλοποίηση αυτής της κατάστασης. Η Ελλάδα χρειάζεται την επενδυτική βαθμίδα από έναν τουλάχιστον οίκο αξιολόγησης μεταξύ των Fitch, Moody’s, S&P και DBRS για να συμμετέχει στα προγράμματα χρηματοδότησης της ΕΚΤ. Η Fitch, που βαθμολογεί την Ελλάδα στην κλίμακα ΒΒ με σταθερές προοπτικές, θα αξιολογήσει τη χώρα μας στις 8 Ιουλίου.
Tην ίδια ώρα το Διεθνές Χρηματοπιστωτικό Ινστιτούτο προειδοποιεί ότι η αύξηση των επιτοκίων και η ομαλοποίηση της νομισματικής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας ενδέχεται να πυροδοτήσουν μια νέα κρίση χρέους, υπογραμμίζοντας τη σταθερή αύξηση στα spreads της περιφέρειας, με την Ιταλία και την Ελλάδα να οδηγούν την τάση.
Μεταπρογραμματική παρακολούθηση
Η έξοδος από την εποπτεία δεν σημαίνει ότι δεν θα υπάρξει καμία παρακολούθηση από τους ευρωπαϊκούς θεσμούς, αφού θα συνεχιστεί μέχρι η Ελλάδα να εξοφλήσει το 75% των δανείων που έλαβε στο πλαίσιο των μνημονίων έως το 2059. Η χώρα, όμως, θα περάσει σε στάδιο απλής μεταπρογραμματικής παρακολούθησης, όμοιο με αυτό που ακολουθείται σήμερα σε Ιρλανδία, Ισπανία, Κύπρο και Πορτογαλία, ενώ θα πραγματοποιείται μία αξιολόγηση της πορείας της ανά εξάμηνο, αντί ανά τρίμηνο που ίσχυε σήμερα.
Παράλληλα, η παράταση της ενεργοποίησης της ρήτρας διαφυγής για ακόμα ένα έτος παρέχει δημοσιονομική ευελιξία στην κυβέρνηση για λήψη μέτρων ενίσχυσης νοικοκυριών και επιχειρήσεων και το 2023, αλλά οι βηματισμοί πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί λόγω των πληγών που εξακολουθούν να ταλανίζουν την οικονομία, με κυριότερη το υψηλό δημόσιο χρέος, το οποίο αναμένεται να μειωθεί στο 180,2% στο τέλος του 2022 (από το 193,3% το 2021).
Ο πρώτος σταθμός της νέας πορείας
Τον προσεχή Νοέμβριο θα εκδοθεί από την Κομισιόν το πρώτο πόρισμα σε καθεστώς μεταπρογραμματικής παρακολούθησης, το οποίο αφορά την υλοποίηση 22 εκκρεμοτήτων που παραμένουν από το καθεστώς της δημοσιονομικής εποπτείας και συνδέεται με την εκταμίευση της τελευταίας δόση των 748 εκατ. ευρώ από τα κέρδη των ελληνικών ομολόγων. Μεταξύ των 22 μεταρρυθμίσεων που θα πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί έως τις 20 Οκτωβρίου περιλαμβάνονται:
Προσχέδιο Προϋπολογισμού σύμφωνα με το Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης.
Η πλήρης εκκαθάριση των εκκρεμών συντάξεων μέχρι τον Αύγουστο.
Η μείωση των ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου στους ιδιώτες μέχρι τον Αύγουστο.
Η λειτουργία του πληροφοριακού συστήματος της ΑΑΔΕ τον προσεχή Σεπτέμβριο.
Η εξάλειψη των εκκρεμών υποθέσεων του νόμου Κατσέλη. Για το 95% όσων έχουν επανακαθορισμένη ημερομηνία ακρόασης πρέπει να έχει οριστεί ημερομηνία ακρόασης έως τα τέλη Οκτωβρίου. Το υπόλοιπο 5% θα έχει ημερομηνία ακρόασης το αργότερο μέχρι το τέλος του 2022.
Όσον αφορά το Κτηματολόγιο, το 65% των συνολικών δικαιωμάτων ιδιοκτησίας θα πρέπει να αναρτηθούν στο Κτηματολόγιο και η επικύρωση του 95% των δασικών χαρτών θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί έως τα τέλη Σεπτεμβρίου.
Μια σειρά από ορόσημα για τις ιδιωτικοποιήσεις. Ειδικότερα:
- ΔΕΠΑ Υποδομών. Το οικονομικό κλείσιμο αναμένεται μέχρι τα μέσα Ιουνίου.
- Εγνατία Οδός: Λειτουργία ενός μετωπικού και τριών πλευρικών σταθμών διοδίων και υποβολή του φακέλου στο Ελεγκτικό Συνέδριο έως τα τέλη Ιουλίου.
- Γούρνες Ηρακλείου: Οικονομικό κλείσιμο το τέταρτο τρίμηνο του 2022.
- Αττική Οδός: Έναρξη των δεσμευτικών προσφορών τον Ιούλιο.
- Περιφερειακός λιμένας Αλεξανδρούπολης: Επιλογή του προτιμώμενου επενδυτή έως τα τέλη Ιουλίου.
- Περιφερειακός λιμένας Ηγουμενίτσας: Υποβολή δεσμευτικών προσφορών και επιλογή του μειοδότη το τρίτο τρίμηνο του 2022.
Μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2022 θα πρέπει να εξεταστούν κρατικές εγγυήσεις ύψους 470 εκατ. ευρώ που έχουν καταπέσει, με πληρωμές 156,5 εκατ. ευρώ την ίδια περίοδο.
Έναρξη Ανταγωνιστικού Διαλόγου για τον φορέα ακινήτων με τους ενδιαφερόμενους επενδυτές, έως τα τέλη Σεπτεμβρίου.
imerisia.gr